Muğla Eczacı odası, TC Sağlık Bakanlığı tarafından E-nabız sisteminde yeni başlatılan "İlacım Nerede" Uygulamasına İlişkin Değerlendirmelerde bulundu. Eczacı odasının yaptığı değerlendirmede, yeni uygulanacak yöntemin sakıncalarına değinilirken, altyapı hazırlanmadan bu tür uygulamaların yeni sorunlara yol açılabileceği uyarısında bulunuldu. Konuyu değişik yönleriyle ele alan Muğla Eczacı Odası kamuoyuna şu açıklamalarda bulundu;
Sağlık Bakanlığı tarafından ilaç yokluklarına çözüm amacıyla hayata geçirilen ve vatandaşlarımızın e-nabız sisteminden erişime açılan "İlacım Nerede" uygulamasının, iyi niyetli bir girişim olduğunu düşünüyoruz. Biz eczacılar, hastalarımızın ihtiyaç duydukları ilaca daha kolay ulaşabilmelerini sağlamak amacıyla geliştirilen her türlü çalışmayı desteklediğimizi özellikle ifade etmek isteriz.
Ancak mevcut haliyle bu uygulamanın teknik ve yapısal ciddi sakıncalar barındırdığı görülmektedir.
Türkiye'de ilaçların takibini sağlayan İlaç Takip Sistemi (İTS) üzerinden görülen stok verileri ile eczanelerdeki gerçek fiziki stoklar her zaman birebir örtüşmeyebilmektedir. Bunun başlıca nedenleri arasında eczacılardan kaynaklanmayan sistemsel gecikmeler, reçete sonlandırma işlemlerinin farklı zamanlarda yapılması ve bazı ilaçların sonradan temin edilerek hastaya ulaştırılması gibi teknik süreçler bulunmaktadır.
Örneğin; Bir reçetedeki ilaçların bir kısmı dağıtım kanallarından eczaneye daha sonra ulaştığında ve bunun sonucunda reçete sonlandırma işlemi gecikmeli yapıldığında, ilaç hastaya verilmiş olmasına rağmen sistemde hâlâ eczanede varmış gibi görünebilmektedir.
Bu ve benzeri teknik durumlar nedeniyle;
İTS Sistem verileri ile gerçek stoklar arasında farklılık oluşabilmekte,
Hastalar yanlış yönlendirilebilmekte,
Eczacı ile hasta arasında gereksiz tartışmalar yaşanabilmekte,
Hem hastalarımız hem de eczaneler mağdur olabilmektedir.
İlk bakışta hastalar için kolaylık sağlayacak gibi görünen bu uygulama, mevcut teknik altyapı sorunları çözülmeden yürürlüğe konulduğunda sağlık hizmet sunumunda yeni sorunlara yol açma riski taşımaktadır.
Öte yandan ilaç yokluklarının temel nedeni yalnızca dağıtım ve stok görünürlüğü değildir. Asıl sorun;
Türkiye'de uygulanan ilaç fiyatlandırma politikaları,
İlaç Fiyat Kararnamesi,
Euro kuruna bağlı fiyat belirleme yöntemi,
ve sürdürülebilir olmayan ekonomik koşullar gibi yapısal nedenlerden kaynaklanmaktadır.
Bu nedenle ilaç yokluklarına kalıcı çözüm üretmek için bu temel sorunların ele alınması gerekmektedir.
Eczacılar olarak şunu özellikle vurgulamak isteriz ki;
Eczacılar hiçbir zaman eczanesinde bulunan bir ilacı hastasından esirgemez.
İlacı hastaya ulaştırmak, eczacılığın varoluş sebebi ve en temel mesleki sorumluluğudur.
Bu çerçevede;
Sağlık Bakanlığımızdan, "İlacım Nerede" uygulamasının mevcut haliyle yeniden değerlendirilmesini, teknik altyapı sorunları giderilmeden uygulamanın hayata geçirilmemesini ve ilaç yokluklarının temel nedenlerini ortadan kaldıracak kalıcı yapısal çözümler üzerinde çalışılmasını saygıyla talep ediyoruz.
32.Bölge Muğla Eczacı Odası olarak, hastalarımızın ilaca kesintisiz erişimini sağlamak için her zaman olduğu gibi tüm kurumlarla iş birliği içinde çalışmaya hazır olduğumuzu kamuoyuna saygıyla bildiririz.
Nuriye Aslı Ateş